اختلالات مربوط به مواد استنشاقی

اختلالات مربوط به مواد استنشاقی شامل سندرم های روانی ناشی از مصرف حلال ها، چسب ها و مواد چسباننده، مواد مولد فشار در آئروسل ها، تینر موجود در رنگ و انواع سوخت می باشد. نمونه های خاص این مواد عبارتند از: بنزین، پاک کننده های لاک، سوخت فندک، چسب هواپیما، سیان لاستیک، پاک کننده ها، رنگ اسپری، نرم کننده کفش و لاک غلط گیر.

بیشتر افراد احتمالاً مواد استنشاقی را برای مدتی کوتاه مورد استفاده قرار داده اند اما الگوی مصرف دراز مدت که به وابستگی و سوءمصرف منجر شود پیدا نمی کنند. با این حال وابستگی و سوءمصرف مواد استنشاقی روی می دهد.

در ملاک های تشخیص مسمومیت با مواد استنشاقی وجود تغییرات غیرانطباقی رفتاری و حداقل دو نشانه جسمانی تصریح شده است. مسمومیت غالباً با بی حالی، کاهش عملکرد شغلی و اجتماعی، اختلال قضاوت و رفتار پرخاشگرانه یا تکانشی مشخص می شود و ممکن است با تهوع، بی اشتهایی، نیتاگموس، ضعیف شدن رفلکس ها و دوبینی همراه باشد. درصورت مصرف دوزهای بالا به مدت طولانی حالت عصبی مصرف کننده ممکن است تا بهت و بی هوشی پیش رود و شخص ممکن است بعداً دوره مسمومیت را به یاد نیاورد. گاهی می توان مصرف اخیر مواد استنشاقی را با مشاهده بثورات اطراف دهان و بینی بیمار، بوی غیرعادی تنفس، بقایای مواد استنشاقی روی صورت، دست ها یا لباس بیمار و تحریک چشم ها، گلو، ریه و بینی او تشخیص داد.

مواد استنشاقی در دوزهای پایین ممکن است باعث مهارگسیختگی شده، به احساس سرخوشی، تهییج و غوطه ورشدن منجر شوند و احتمالاً به خاطر همین اثرات است که مورد استفاده قرار می گیرند. مقادیر بالای مواد استنشاقی ممکن است موجب علایم روانشناختی دیگری شوند که عبارتند از: ترس، خطاهای حسی، توهمات شنوایی و بینایی و احساس دگرگونی در اندازه های بدن. علایم عصبی ممکن است شامل تکلم جویده، کاهش سرعت تکلم و آتاکسی باشد. مصرف دراز مدت ممکن است با تحریک پذیری، بی ثباتی هیجانی و اختلال حافظه همراه باشد. تحمل نسبت به مواد استنشاقی پدید می آید و قطع مصرف آن موجب سندرم ترک مواد استنشاقی می شود. سندرم ترک شایع نیست اما وقتی روی دهد با اختلال خواب، تحریک پذیری، نگرانی، تعریق، تهوع، استفراغ، تاکی کاردی و گاهی هذیان و توهم همراه است.

  

 

روشهای درمان بیماری

پرهیز و حمایت

در مسمومیت با مواد استنشاقی مانند مسمومیت با الکل معمولاً نیازی به توجه طبی نیست و خود به خود برطرف می شود اما اثرات مسمومیت مانند اغما، اسپاسم برونش ها، اسپاسم حنجره، آریتمی های قلبی، ضربه یا سوختگی به درمان نیاز دارند. درغیراینصورت موارد مراقبت عمدتاً شامل اطمینان بخشی، حمایت آرام و توجه به علایم حیاتی و سطح هوشیاری است.